چهارشنبه ٠٢ خرداد ١٣٩٧
|
English

مؤسسه توانبخشی ولیعصر(عج) برای اولین بار گروهی از مددجویان را به همراه والدین و اعضای خانواده شان به مشهد مقدس اعزام نموده است. گزارش این اردو در بخش اخبار مؤسسه قابل ملاحظه است ...
عنوان
آرشیو


  چاپ        ارسال به دوست

توسط مؤسسه توانبخشی ولیعصر در دست انتشار است :

مجموعه جامع برنامه ریزی ، سطح بندی، ارزشیابی ، اصول و شیوه های آموزش مددجویان کم توان ذهنی زیر 15 سال «ویژه کارشناسان، مربیان و خانواده ها »

آموختن برای یک کودک کم توان ذهنی همانند سایر افراد عادی از هنگام تولد آغاز و در طول زندگی ادامه می یابد، هر چند که این یادگیری با آهنگ کندتری اتفاق می افتد. کودکان کم توان ذهنی به پهنه ی وسیعی از شرایط کم هوشی،مشکلات و نیازهای ویژه مبتلا هستند. این کودکان قبل از اینکه استثنائی باشند، کودکند و نظیر سایر افراد احتیاجاتی دارند. ساختن زیربنایی قوی و محکم در دوران اولیه زندگی، اساسی ترین نکته در آموزش این دسته از کودکان بشمار می آید، که موفقیت آن ها را در مراحل بعدی زندگیشان تضمین خواهد کرد و سبب خواد شد که هر یک متناسب با توانمندی اش رشد نماید و در بزرگسالی دچار مشکلات متعدد مثل ضعف در مهارت های ارتباطی - اجتماعی ، وابستگی به والدین در مهارت های روزمره زندگی و... نگردد.

با توجه به این نکته که کودکان کم توان ذهنی در مقایسه با سایر کودکان ضعف بیشتری در کسب مهارت های اولیه و مقدماتی دارند، جهت اصلاح و رفع نارسایی خود نیاز به برنامه آموزشی ویژه نیز دارند. موسسه توانبخشی ولیعصر (عج) به عنوان یکی از بزرگترین موسسات جامع توانبخشی در سطح کشور که تعدادی از مراکز روزانه ذهنی زیر 15 سال در شهرهای مختلف از جمله تهران، کاشان، شیراز و مشهد را پوشش می دهد، از مدت ها پیش ضرورت تدوین یک مجموعه آموزشی جامع و همه جانبه نگر را بیش از پیش احساس نموده است. پیش از این کودکان در مراکز توانبخشی روزانه، بدون توجه به سطح رشدی، در طبقات مختلف (قوی، متوسط و ضعیف) در کلاس ها قرار گرفته  و مورد آموزش یکسان  قرار می گرفتند. این امر موجب می شد برخی از این مددجویان در نیمه راه متوقف شوند و مربیان در امر آموزش مددجویان دچار سردرگمی شوند. تدوین برنامه های آموزشی متناسب با اصول و روش های مناسب و همچنین توجه به نیازها و توانمندی های بالقوه هر یک از این کودکان یکی از بزرگترین دغدغه های موسسه ولیعصر بوده است.از این رو موسسه از سال 1391 شروع به برنامه ریزی های علمی و دقیقی جهت رفع این مشکلات نمود.بدین منظور با مدیریت و نظارت معاونت محترم توانبخشی مؤسسه از همه مسئولین آموزش و کارشناسان مراکز تابع موسسه جهت تدوین یک مجموعه آموزشی که کلیه نیاز های آموزشی مددجویان را تحت پوشش قرار دهد دعوت بعمل آمد. پس از برگزاری جلسات توجیهی نتیجه ای که حاصل شد این بود که با توجه به تفاوت موجود میان کودکان کم توان ذهنی این مجموعه بایستی به گونه ای تدوین گردد که با رویکرد همه جانبه نگری، کودکان کم توان ذهنی را  در همه زمینه ها اعم از رشد مهارت های خودیاری، شناختی، اجتماعی و بازی رشد دهد و آنان را جهت ارتباط با دیگران، ورود به مدرسه و اجتماع ، استقلال شخصی در زندگی روزمره توانمند سازد.

مجموعه تدوین شده حاصل استفاده از منابع علمی به روز، تجربیات متعدد و ساعت ها تلاش شبانه روزی تیم توانبخشی (روانشناسان، کاردرمانان، گفتاردرمانان) مراکز و نظارت مستقیم معاونت توانبخشی موسسه بر بخش های مختلف آن می باشد. ضمن اینکه بخش های مختلف هر کتابچه پس از تدوین در جلسات گروهی مورد بررسی و تجزیه و تحلیل قرار گرفته و دراین مراکز به صورت عملی اجرا و نواقص آن برطرف گردیده است. اکنون و پس از 4 سال این مجموعه آموزشی که شامل کتابچه ها، پوسترهای آموزشی و لوح های آموزشی متعدد می باشد، تهیه شده است و به عنوان یک برنامه آموزشی جامع برای مربیان، درمانگران و حتی خانواده های کودکان دارای نیازهای ویژه قابل استفاده خواهد بود. اساس کار این مجموعه آموزشی، کار گروهی (آموزش گروهی مددجویان با مشارکت مربی و تیم توانبخشی در کنار یکدیگر) می باشد. کاردرمانان، گفتاردرمان و روانشناسان علاوه بر اینکه در حوزة تخصصی خود به طور انفرادی فعالیت می کنند، لازم است حتما به صورت تیمی در جهت رفع مشکلات و به حداکثر رساندن توانایی های بالقوه مدددجویان اقدام به تشکیل جلسات گروهی نمایند، تا از این طریق به تدوین برنامه های آموزشی مددجویان بپردازند و پیشرفت هر یک را دنبال نمایند. بنابراین داشتن روابط همکارانه در تیم از اهمیت زیادی برخوردار است. برنامه ها و مداخلات درمانی توسط این تیم بایستی با استفاده از یکسری فعالیت ها، تمرینات، بازی هابا نیاز مددجویان دنبال گردد.

این مجموعه آموزشی بارها در جلساتی با حضور مسئولین و کارشناسان سازمان بهزیستی کشور مورد نقد وبررسی قرار گرفته است. با توجه به منحصر به فرد بودن این مجموعه آموزشی در ارائه محتوای عملی، کاربردی و جامع، جهت آموزش مددجویان کم توان ذهنی، طی عقد تفاهم نامه ای فیمابین مؤسسه توانبخشی ولیعصر و سازمان بهزیستی کشور، مقرر شده است این مجموعه آموزشی پس از چاپ در اختیار کلیه مراکز مربوطه توانبخشی در سطح کشور که تحت نظارت سازمان بهزیستی کشور هستند، قرار گیرد و همچنین کلیه مسئولین فنی مراکز روزانه کم توان ذهنی زیر 15 سال کشور، توسط کارشناسان مؤسسه تحت آموزش چگونگی نحوه استفاده از این مجموعه قرار گیرند. این موارد، اهمیت و جایگاه آموزشی این مجموعه - که توسط مؤسسه توانبخشی ولیعصر(عج) تهیه شده است را در امر آموزش کودکان کم توان ذهنی نشان می دهد.

* معرفی اجزای مجموعه آموزشی

جهت گزینش صحیح و سطح بندی مددجویان با توجه به بهره هوشی و کارکرد انطباقی آنان و ارزشیابی میزان یادگیری های مددجویان، کتابچه «گزینش، سطح بندی و ارزشیابی آموزشی» تدوین شده است. علاوه بر این از آنجایی که مهارت های پایه به عنوان مهارت های پیش نیاز برای کسب سایر مهارت ها می باشند وکودکان کم توان ذهنی نسبت به سایر کودکان عادی در این مهارت ها دچار کمبود هستند، کتابچه ای با عنوان«مهارتهای پایه»تدوین شد. هدف از تدوین این کتابچه بکارگیری و رشد مهارت های پایه، متناسب با نیاز کودکان در حین اجرای تمرین، فعالیت و بازی ها آموزشی آن ها می باشد.

همچنین جهت آموزش مفاهیم ابتدایی و اولیه کتابچه ای با عنوان «اصول، شیوه ها و مراحل آموزش مفاهیم پایه» تدوین شده است،که در آن به آموزش مفاهیمی از جمله میوه ها،حیوانات،اعضای بدن،اشیاء، رنگ ها و.... پرداخته شده است.یکی دیگر از مشکلات کودکان کم توان ذهنی ضعف شدید در برقراری روابط ارتباطی-اجتماعی به شکل مطلوب ونیز مشکلات رفتاری این دسته ازکودکان می باشد، کتابچه «اصول آموزش مهارتهای اجتماعی وکاهش مشکلات رفتاری» به عنوان یکی از ضروری ترین بخش های مجموعه و با هدف آموزش مهارت های اجتماعی و کاهش مشکلات رفتاری تدوین شده است.از دیگر مباحث آموزشی مورد نیاز، کتابچه«اصول آموزش مهارتهای بازی» می باشدکه درآن به شیوه های رشد مهارت های بازی در کودکان با ناتوانایی های خاص اشاره شده است. مربیان و والدین می توانند با مطالعه این کتابچه بازی های مناسبی را برای آن ها در نظر گرفته و امکانات لازم را جهت اجرای آن فراهم نمایند.

مهارتهای روزمرة زندگی به عنوان یکی از مهم ترین و ضروری ترین مهارت هایی است که این کودکان در کسب آن دارای ضعف شدیدی می باشد که شامل: مهارتهای مربوط به درآوردن و پوشیدن لباس، غذاخوردن، بهداشت فردی و...است و در کتابچه «اصول آموزش مهارت های خودیاری» شیوه آموزش همه این مهارت ها به طور دقیق بیان شده است. پس از تدوین کتابچه های اصول و شیوه های آموزش انواع مفاهیم و مهارت ها،  کتابچه «شیوه نگارش تمرین،فعالیت و بازی های آموزشی» تدوین شد، که به مربیان و کارشناسان کمک نماید تا بتوانند با کمک گرفتن از این کتابچه ها به نگارش و اجرای تمرین،فعالیت و بازی های آموزشی متناسب با نیاز مددجویان بپردازند.در انتها کتابچه دستورالعمل استفاده از مجموعه به منزله چارچوبی برای کارشناسان و مربیان تدوین گردید، تا آنان را قادر سازد تا برنامه های آموزشی مددجویان را با استفاده از اجزاء مختلف و در کنار هم هدایتو اجرا نمایند. بدین منظور و برای استفاده راحت تر مربیان دفترچه هایی طراحی شده است که در اختیار آن ها قرار می گیرد. در این دفترچه ها محتوای برنامه های آموزشی سالانه متناسب با سطح مددجویان هر کلاس قرار دارد و در ارزشیابی مددجویان نیز به آن ها کمک می کند.

یکی از رسالت های مهم تیم توانبخشی موسسه توانبخشی ولیعصر، محور قرار دادن خانواده ها و آگاه سازی آن ها از برنامه های آموزشی فرزندانشان می باشد تا از این طریق بتوانند به بهترین نحو ممکن این برنامه ها را در منزل پیگیری و اجرا نمایند. اطلاع رسانی و آموزش به خانواده ها با استفاده از روش هایی متعددی انجام می گردد که یکی از این روش ها استفاده از دفاتر رابط مرکز - خانواده می باشد. این دفاتر به منظور برقراری ارتباط مستمر بین اعضای مرکز (مربی، گفتار درمان، کاردرمان و روانشناس) و خانواده های مددجویان فراهم شده است و در واقع مربی و اعضای تیم توانبخشی موظف هستند از طریق این دفاتر گزارشی از برنامه های آموزشی و درمانی مددجویان را به خانواده ایشان ارائه دهند.

به منظور آگاهی و دسترسی کارشناسان، خانواده ها و مربیان از چارچوب ها و برنامه های آموزشی مجموعه، پوسترهایی در مراکز موسسه تهیه و نصب شده است، که عبارتند از پوستر مراحل تدوین و اجرای تمرین، فعالیت و بازی ، پوستر سنجش و ارزیابی آموزشی، پوستر دستورالعمل استفاده از مجموعه، پوستر برنامه تغییر رفتار و رفتار درمانی، پوستر استفاده از مجموعه ویژه مربیان، پوستر ارزیابی و سطح بندی مددجویان، پوستر برنامه های آموزشی(سالانه) در سطح مختلف، پوستر برنامه های کلاسی، پوستر نحوه اجرای برنامه کلاسی(ویژه مربیان).

هم اکنون کلیه مراکز توانبخشی موسسه ولیعصر کارگاه هایی را به منظور آشنایی و آموزش مربیان با شیوه های استفاده صحیح از هر یک از کتابچه های مجموعه در محیط آموزشی برگزار می نماید. ضمن اینکه درمانگران مراکز نیز در این جلسات حضور داشته تا جهت اجرای کار به صورت تیمی، به بهترین نحو ممکن عمل نمایند.بدیهی است که تدارک و تسهیلات آموزشی و اتخاذ روش های ویژه جهت آموزش کودکان کم توان ذهنی سبب می گردد تا بتوانند با توجه به محدودیت های  جسمانی و ذهنی خود به کفایت های شخصی و اجتماعی دست یابند. امید است که در آینده ای نه چندان دور شاهد پیشرفت هر چه بیشتر این فرشتگان زمینی بوده و لبخند رضایت را بر لبان والدین این کودکان شاهد باشیم.

بخش های مختلف مجموعه آموزشی به شرح زیر می باشد:

Ø    چهار جلد کتاب آموزشی در حیطه مفاهیم، مهارت های اجتماعی، خودیاری و بازی.

Ø      یک جلد کتابچه در خصوص مهارت های پایه.

Ø      یک جلد کتابچه در خصوص شیوه نگارش و اجرای تمرین، فعالیت و بازی های آموزشی.

Ø      یک جلد کتابچه در خصوص گزینش، سطح بندی و ارزشیابی آموزشی.

Ø      یک جلد کتابچه در خصوص دستورالعمل استفاده از این مجموعه آموزشی .

Ø    پانزده عدد پوستر شامل دستورالعمل ها و برنامه های آموزشی.

Ø      لوح های آموزشی از نمونه تمرین، فعالیت و بازی ها.

Ø      لیست وسایل مورد نیاز جهت اجرای این مجموعه آموزشی .

Ø      دفترچه های ارزشیابی مستمر.

Ø      فایل الکترونیک کارنامه جهت ارزیابی و نمایش پیشرفت مددجویان.

Ø      دفاتر رابط مرکز - خانواده.(رابط تیم توانبخشی و خانواده های مددجویان).

ویژگی های برجسته مجموعه آموزشی:

Ø        توجه همه جانبه به کلیه جنبه های تکاملی (شناختی، ارتباطی-اجتماعی، خودیاری، حرکتی، بازی).

Ø        تعیین دوره های آموزشی مشخص و زمانبندی شده جهت آموزش مددجویان.

Ø        طبقه بندی و آموزش مددجویان برحسب توانایی هایشان در سطوح مختلف و کمک به تسریع پیشرفت آن ها.

Ø        استفاده از تمامی لحظات حضور مددجویان در مرکز به منظور آموزش.

Ø        حضور تیم توانبخشی در کنار مربی جهت اجرای برنامه های آموزشی به صورت گروهی .

Ø        یکسان سازی آموزش در کلیه مراکز تحت پوشش موسسه.

Ø        تهیه بانک تمرین، فعالیت و بازی به عنوان یک منبع مهم آموزشی.(به صورت تصویری و نوشتاری).

Ø        مشارکت دادن خانواده ها در امر آموزش فرزندانشان.

Ø        ارائه منابع لازم جهت آموزش کارشناسان، مربیان و خانواده ها.

 

 

 

 

 


١٢:٢٦ - سه شنبه ١٣ تير ١٣٩٦    /    شماره : ٣٢٧    /    تعداد نمایش : ٢٤٣


نظرات بینندگان
این خبر فاقد نظر می باشد
نظر شما
نام :
ایمیل : 
*نظرات :
متن تصویر:
 





87612
بازدید این صفحه
215 |
بازدید امروز
2823507 |
کل بازدید
3 |
بازدیدکنندگان آنلاین
کلیه حقوق این پرتال محفوظ و متعلق به توانبخشی ولیعصر  است. © 2014